Dünyada ki Çay Çeşitleri
Hojicha Çayı
Japonlar’ın bancha (bença) yeşil yapraklarını kullanarak elde ettikleri bu çay, porselen kaplarda kömür ateşinde kavrulur ve “hociça” diye okunur. Yani hociça bir işlem tekniğini ifade eder. Bu nedenle yeşil yerine, kırmızıya çalan bir renge sahiptir. Kavurma işleminde kafein miktarı da azaldığı için hociça diğer yeşil çaylara göre daha yumuşak bir içim sağlar. Bunun yanında fındık ve karamel aromalarına sahiptir.
Silver Needle
Anavatanı Çin olan bu beyaz çay “silvır nidıl” diye okunur ve gümüş iğne anlamına gelir. Adını çay tarlalarındaki açmamış filizlerin gümüş renginden ve iğneye benzeyen tüycüklerinden almıştır. Sadece en üstte yeni filizlenmiş tomurcuklarının dikkatli bir şekilde elle toplanmasıyla elde edilir. Tomurcuklar doğrudan güneş ışığı ile kurutularak fermantasyon işlemine uğramaları engellenir. Böylece fırında kurutulan çaylardan farklı olarak besin değerlerinin tamamı korunur. Yüksek oranda antioksidan içeren Silver Needle az kafein tüketmek isteyenler için yumuşak içimli bir çaydır. Silver Needle cinsi beyaz çayın sırrı ise, bir kilo çay elde etmek için gerekli olan yaklaşık 10.000 adet civarında açılmamış yaprak tomurcuklarının tek tek elle seçilmesi ve işlenmesidir.
Darjeeling Çayı
Dünyada sadece Batı Bengal eyaletinin kuzeyindeki Darjeeling bölgesinde yetişir ve “darcelin” diye okunur. Dünyanın en iyi çayı kabul edilmektedir. Her yıl sadece 10 bin ton üretilen Darjeeling, dünyanın en fazla aranılan çayıdır. Darjeeling çayı kalitesinin en yüksek olduğu mevsimde, her bitkiden sadece en iyi iki yaprak toplanarak dünya pazarlarına sunulmaktadır. IX. yüzyılın başlarında İngiliz sömürgeleri sistematik olarak Himalayalar’ın eteklerine büyük çiftlikler kurmuşlar. Güçlü dağ güneşi ve akşam saatlerindeki düşük sıcaklıklar çay çalılarının özellikle yavaş büyümelerine neden olmuş, bu da bu çaya çok farklı ve hafif bir aroma katmıştır. Darjeeling çayı dünyadaki çay çeşitleri arasında en değerli ve en pahalı olanlardandır.
Sencha Çayı
Japonlar’ın popüler çay çeşitlerinden biridir ve “sença” diye okunur. Özenle toplanmış çay yaprakları, önce 15-20 saniye kadar buharda bekletilir. Akabinde sırasıyla kıvrılır, ısıtılır ve kurutulur. Çok sıcak suyla demlendiğinde daha kuvvetli hatta biraz buruk bir tada sahip olan Sença çayı, daha düşük sıcaklıkta suyla demlendiğinde; örneğin 80 derece su sıcaklığında yumuşak bir tada bir sahip olur. Damak tadınıza göre demleme sıcaklığını kendiniz belirleyebilirsiniz. Japonya’da en çok tüketilen çay çeşididir. Sencha yeşil çayı, hangi mevsimde toplandığına göre tadı farklılık göstermektedir. Nisan ve Mayıs aylarını kapsayan ilk hasat en değerli olandır.
Genmaicha Çayı
Japonya’ya özgü popüler bir çay çeşididir ve “cenmaça” diye okunur. Japonya’nın özel bir çay çeşidi olan “sencha” yapraklarının kavrulmuş kahverengi pirinçle harmanlanması ile elde edilir. Bazı prinçler kavurma esnasında patlayarak, patlamış mısır görünümüne sahip olur. Genmaicha, yeşil çayın klasik tadından farklı bir lezzet arayanların tercihidir. Özellikle yeşil çayda bulunan hafif çimensi tatdan hoşlanmayanlar, Genmaicha çayının tadından keyif alırlar, çünkü çay içerisinde yer alan kavrulmuş pirinç taneleri, yeşil çaydaki bu tadı bastırır. Japonlar balık yedikleri öğünlerde özellikle Genmaicha’yı tercih ederler. “Genmai” kahverengi pirinç anlamına gelir. Genmaicha 15. yüzyılda tesadüfen oluşmuştur. Bir samuray hizmetlisi bir gün efendisi için çay hazırlarken yanlışlıkla çay ve pirinci karıştırarak uzun süre ısıtır ve efendisine sunar. Böylece samuray tarafından yepyeni bir tat keşfedilir.
Assam Çayı
İsmini yetiştiği Kuzey Hindistan’ın Assam bölgesinden almıştır ve “asam” diye okunur. Bulunduğu iklim koşulları nedeniyle benzersiz bir tada ve aromaya sahiptir. Hindistan’da en çok yetiştirilen çay olan Assam, kuvvetli tadı ve parlak rengiyle siyah çaylar arasında özel bir yere sahiptir.
Gyokuro Çayı
Japonya’nın en iyi çay çeşitlerinden biridir ve “yokuro” diye okunur. Kelime olarak “mücevher damlası” anlamına gelir. Koyu yeşil renge ve güçlü bir tada sahiptir. Hasattan iki hafta önce çayın üstü bambularla örtülüyormuş. Böylelikle çay filizlerinin daha yavaş büyümesini sağlanıyormuş ve bu sayede çay yapraklarının klorofil içeriği artıyor daha lezzetli bir tada sahip oluyormuş. Bununla birlikte daha az tein içermiş oluyormuş. Sonuçta güçlü, acı olmayan, taze ve uzun bir tat sunan Japon çayı
Chai Masala
Hindistan dilinde çay anlamına gelir. Chai’nin en sık tüketilen şekli, Chai Masala’dır. Yani sütlü chai. Bölgede yetiştirilen çaylar çeşitli baharatlar ile karıştırılır. Ve bu karışım süt ile pişirilir. Kuvvetli bir tadın yanı sıra malt ve baharatlı bir aroma içeren bu çay isteğe göre bal ve sıcak sütle birlikte de tüketilebilir. İçeriği özetle; siyah çay yaprağı, tarçın, zencefil, karanfil ve kakuledir.
Matcha Çayı
Bir diğer çok popüler Japon yeşil çay türüdür ve “maçha” diye telafuz edilir. Gölgede yetiştirilen çay yapraklarından elde edilir. Yapraklar toplandıktan sonra buhara maruz bırakılır ve kurutulur. Sap, damar ve diğer fazlalıkların ayrıldığı bir prosesten geçirilir. Matcha çayı doğrudan içildiği gibi birçok tatlıda da kullanılmaktadır. Bunlar arasında matcha latte, matcha milk shake, matchalı kurabiye sayılabilir. Japon çay seremonilerinde en çok kullanılan Matcha çayı diğer çaylardan daha farklı bir şekilde hazırlanır. Matcha çayı, geleneksel çay seremonilerinin yanında, birçok tatlı yapımında kullanılmaktadır. Diğer çaylar demlenerek sadece suyu içilirken, Matcha toz olarak suya karıştırılır ve çayın tümü içilir. Bu yüzden yeşil çaylar arasında, antioksidan özelliği en fazla olan çay olarak bilinir.
Mate Çayı
Brezilya çayı yada Paraguay çayı olarak bilinen bu çay Güney Amerika ülkelerine özgü bir içecek türüdür ve “made” diye okunur. Zayıflatıcı ve yağ yakıcı özelliğe sahiptir. Bu çayın geleneksel sunum şekli vardır. Alttan süzgeçli pipetlerle yudumlanarak içilir.
Earl Grey
İlk defa Twinings firması tarafından piyasaya sürülmüş bergamot aromalı İngiliz çayıdır. Adını İngiltere başbakanlarından II. Earl Grey’den almıştır. Darjeeling ve Seylan tipi siyah çaylar, bergamot meyvesinin kabuğundan çıkarılan yağ ile aroma vermek için harmanlanır. Bu arada “örli gırey” diye okunmaz “örl gırey” diye okunur. Çünkü “earl” diye yazılır, sonunda “y” harfi yoktur.
Oolong Çayı
Siyah ve yeşil arası tonlarda bir Çin çayıdır ve yazıldığı gibi okunur. Fermantasyon işlemi yarıda kesildiği için, yarı fermente çay olarak da bilinir. Fermantasyon süreci siyah çaydan kısa, yeşil çaydan uzundur.
Pu-Erh Çayı
Hafif bir tütsü aromasına sahip bu çay en değerli Çin çaylarından biridir ve “pu-er” diye okununur. Yıllanmış çay olarak da bilinen pu-er çayı, fermentasyon sürecinden sonra, 30-40 yıl dayanabilmektedir ve yıllandıkça da değeri artmaktadır. Bekletilme yeri olarak mağralar ve özel odalar seçilir.

Çay, serinletici ve gençleştirici etkisinin yanında lezzetli içecek olma özelliği ile milyonlara hitap etmektedir. Bu enfes tat, her gün ortalama üç trilyon bardak tüketilmesiyle sudan sonra gezegendeki en popüler ikinci içecektir. Çin, Hindistan ve Sri Lanka’da hasat yapılan Camellia Sinensis denilen bitkinin değeri şüphesiz tartışılmazdır. Camellia Sinensis, farklı işleme yöntemleri ile diğer çaylardan farklılık gösterir.

Uzun bir geçmişi olan çay, tüm dünyaya önce Çin’den yayıldı. Çayı insanlar, susuzluğu giderdiği ya da damak zevki verdiği için tüketmektedir. Ünlü olan “5 çayı” geleneği, neredeyse tüm ülkelerde mevcuttur. Ülkemizde Doğu Karadeniz dolaylarında yetiştirilen çay, bizim geleneğimiz içinde de oldukça önemlidir.

Bazı çaylar, gerek nadir bulunuyor olmasından gerekse değerli olduğundan oldukça pahalı olabiliyor. Çay ne kadar pahalı olabilir ki diye soracak olursanız, bu sorunuzun cevabını hazırladığımız yazıda bulabilirsiniz. Satış ücretlerini gördüğünüzde oldukça şaşıracağınızdan eminim. Listemizde bulunan çayların fiyatlarını 1 kg üzerinden hesaplandığını belirtmek isterim.

Yorum yaz

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir